Drie kunstenaressen. Drie zalen. Drie manieren om naar de wereld te kijken. De neiging om te vergelijken dient zich vrijwel onmiddellijk aan. Wie raakt het diepst? Wie schildert het scherpst? Wie blijft het langst hangen?
De drie-in-een-expositie Bitches Brew in het Bonnefanten in Maastricht ontneemt je gaandeweg de behoefte zulke vragen te beantwoorden. Figuratie vormt het enige echte bindmiddel tussen het werk van Keetje Mans, Tanja Ritterbex en Aline Thomassen. De een werkt in olieverf, de ander in acryl, de derde in aquarel. Hun beeldtaal verschilt even sterk als hun temperament. Wat resteert is iets wat zich aan elke rangorde onttrekt: drie zelfstandige oeuvres die naast elkaar bestaan en elkaar versterken.
Het Bonnefanten volgt de drie al jaren. Eerder waren ze er afzonderlijk te zien, inmiddels behoort werk van alle drie tot de collectie van het museum. Bitches Brew Het begint bij Keetje Mans. Ze maakt veelal grote, sluimerende schilderijen van buitentaferelen, waterpartijen en huiselijke taferelen waarin ongemerkt iets begint te kantelen. Kleuren die je in slaap wiegen zonder tandeloos te worden. Perspectieven verschuiven subtiel, het alledaagse krijgt iets wonderlijks. Haar wereld is dromerig, licht surreëel. Mans laat van de drie misschien wel het meest over aan de verbeelding.
Geen stiltes bij Tanja Ritterbex; bij haar zit je met je neus in het kleurrijke leven van alledag. In tinten die doen denken aan Engelse drop ontvouwt zich een brutaal autobiografisch universum vol moederschap, lichamen, rollen en verlangens. Chaos en humor lopen door elkaar heen. Ritterbex schildert met de energie van iemand die midden in het bestaan staat. Tegelijkertijd sluipt hier door het grote aantal werken enige vermoeidheid binnen, al zegt dat misschien meer over de kijker dan over het werk. Over hoe snel we vandaag geprikkeld willen blijven.
Dan Aline Thomassen. De meest filosofische van het drietal. Haar expressieve vrouwenfiguren laten je nauwelijks los. De kleuren verdwijnen langzaam naar de achtergrond terwijl emoties zich steeds nadrukkelijker opdringen. In haar monumentale aquarellen en schilderijen schuilt iets ongemakkelijks, iets onheilspellends ook. Thomassen schildert gemoedstoestanden die zich langzaam in je vastzetten. Hoe langer je kijkt, hoe meer je ziet, ook van jezelf.
Het sterke van Bitches Brew als geheel schuilt uiteindelijk in de ruimte tussen die drie stemmen. Je wordt in slaap gewiegd, vervolgens wakker geschud en eindigt in een lucide droom waarin gedachten en gevoelens zich vermengen. Misschien schuilt de grootste kracht van deze tentoonstelling wel in het besef hoe onzinnig vergelijken uiteindelijk is. Je moet hun werk simpelweg ondergaan. Wereldwerk van kunstenaars met vrouwenstreken.
Bitches Brew. T/m 6 september in het Bonnefanten. bonnefantenmuseum.nl
Titelfoto: Aline Thomassen, I am You, You are Me